Hoe kunt u de Belgische nationaliteit verkrijgen?
De Belgische nationaliteit is de band die u als persoon bindt met de Belgische staat. De Belgische nationaliteit bepaalt uw rechten en plichten en ze wordt vermeld op uw identiteitskaart. Net zoals uw naam is het een onderdeel van uw identiteit.
Er zijn vier manieren om Belg te worden:
- de nationaliteitsverklaring
- de 'gewone' nationaliteitskeuze
- via een huwelijk met een Belg
- door naturalisatie
Deze procedures zijn kosteloos.
Nationaliteitsverklaring
De nationaliteitsverklaring verleent het recht om de Belgische nationaliteit te verkrijgen. Ze geldt voor vreemdelingen die de leeftijd van 18 jaar bereikt hebben.
De volgende personen kunnen de Belgische nationaliteit verkrijgen door een nationaliteitsverklaring:
- vreemdelingen die in België geboren zijn en hier hun hoofdverblijfplaats hebben sinds hun geboorte
- vreemdelingen die in het buitenland geboren zijn en die ten minste één ouder hebben die op het ogenblik van de verklaring de Belgische nationaliteit heeft
- vreemdelingen die hun wettelijke verblijfplaats en hoofdverblijfplaats al minstens zeven jaar in België hebben en die op het ogenblik van hun verklaring de toelating hebben om voor onbeperkte tijd in België te verblijven of om zich hier te vestigen
U moet de nationaliteitsverklaring afleggen voor de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente waar u woont. De ambtenaar van de burgerlijke stand bezorgt een afschrift van het dossier meteen aan het parket van de rechtbank van eerste aanleg voor advies.
De procureur des Konings kan een negatief advies geven en moet dit advies motiveren. Hij brengt u en de ambtenaar van de burgerlijke stand ervan op de hoogte. Bij een negatief advies kunt u de zaak aanhangig maken bij de rechtbank van eerste aanleg. Doet u dat niet, dan wordt uw verklaring automatisch omgezet naar een aanvraag tot naturalisatie.
Bij een positief advies stuurt de procureur een verklaring naar de ambtenaar van de burgerlijke stand. Die moet de nationaliteitsverklaring meteen inschrijven in de gemeenteregisters. Vanaf dat ogenblik bent u Belg.
Als de procureur binnen de vier maanden geen advies uitbrengt, dan heeft dit dezelfde waarde als een positief advies. Uw verklaring wordt dan eveneens ingeschreven in de gemeenteregisters.
Voor meer inlichtingen hierover kunt u terecht op www.diplomatie.be en bij de dienst Bevolking van uw gemeente.
Gewone nationaliteitskeuze
De volgende groepen kunnen de Belgische nationaliteit verwerven door een gewone nationaliteitskeuze:
- kinderen die in België geboren zijn
- kinderen die in het buitenland geboren zijn en die een adoptieouder hebben met de Belgische nationaliteit op het moment van de verklaring
- kinderen die in het buitenland geboren zijn en die een ouder of adoptieouder hebben die op het moment van de geboorte Belg was of geweest is
- kinderen van wie de wettelijke hoofdverblijfplaats in België lag gedurende minstens 1 jaar vóór de leeftijd van 6 jaar, bij een persoon die het ouderlijk gezag uitoefende.
Voor een keuzeverklaring moet u:
- minimaal 18 jaar en maximaal 22 jaar zijn
- uw hoofdverblijfplaats in België hebben gehad tijdens de 12 maanden die aan uw aanvraag voorafgaan.
- uw hoofdverblijfplaats in België gehad hebben op de leeftijd van 14 tot 18 jaar, of gedurende minstens 9 jaar.
U moet de keuzeverklaring afleggen voor de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente van uw hoofdverblijfplaats. Als die hoofdverblijfplaats in het buitenland gelegen is, legt u de verklaring af in het consulaat of in de ambassade. Die bezorgt de verklaring voor advies aan het parket van de rechtbank van eerste aanleg van Brussel. Voor het overige geldt dezelfde procedure als voor de nationaliteitsverklaring.
Voor meer inlichtingen hierover kunt u terecht op www.diplomatie.be en bij de dienst Bevolking van uw gemeente.
Belg worden via een huwelijk
Een vreemdeling die huwt met een Belg of een Belgische bekomt niet automatisch de Belgische nationaliteit. Om de Belgische nationaliteit te verwerven moet u op het ogenblik van de aanvraag samenwonen met de Belgische huwelijkspartner. Naargelang uw verblijfsrecht in het land moet u ook gedurende een bepaalde tijd samengewoond hebben.
Beide partners moeten voldoen aan een van de volgende voorwaarden:
- gedurende minstens drie jaar in België samengewoond hebben. Deze voorwaarde geldt als de vreemdeling op het moment van de aanvraag niet over een machtiging beschikt om voor meer dan drie maanden in het land te verblijven of er zich te vestigen.
- minstens zes maanden in België samengewoond hebben. Deze voorwaarde geldt als de vreemdeling op het moment van de aanvraag al minstens drie jaar over de machtiging beschikt om voor meer dan drie maanden in België te verblijven of er zich te vestigen.
De huwelijkspartner die Belg wil worden, moet een verklaring afleggen voor de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente. Als uw hoofdverblijfplaats in het buitenland gelegen is, moet u de verklaring afleggen in de ambassade of in het consulaat van België. Deze diensten informeren vervolgens het parket van de rechtbank van eerste aanleg van Brussel voor advies.
Als u met uw partner in het buitenland woont, moet de buitenlandse huwelijkspartner een aanvraag indienen om het huwelijk in het buitenland gelijk te schakelen met dat in België.
Het huwelijk in het buitenland kan gelijkgesteld worden met samenwonen in België wanneer uw partner bewijst dat er tussen hem en België werkelijke banden bestaan.
'Werkelijke banden' kunnen zijn:
- frequente reizen of verblijven
- werken voor de overheid of een firma of verrichten van allerlei activiteiten
- bezit van onroerend goed
- regelmatig contact met familie of vrienden
De Belgische wet geeft geen definitie van de term 'werkelijke banden'. Het parket beoordeelt ieder geval afzonderlijk.
De procedure is voor de rest dezelfde als bij de nationaliteitsverklaring of de gewone nationaliteitskeuze.
Meer inlichtingen hierover vindt u op www.diplomatie.be.
Naturalisatie
Naturalisatie is een gunstmaatregel die wordt verleend door de Kamer van Volksvertegenwoordigers. Anders dan bij de nationaliteitsverklaring of de gewone nationaliteitskeuze hebben vreemdelingen in dit geval geen recht op de Belgische nationaliteit, maar kan de Kamer hen via een gunst toch de Belgische nationaliteit geven.
U moet sinds drie jaar uw hoofdverblijfplaats in België hebben om genaturaliseerd te kunnen worden. Staatlozen en erkende vluchtelingen moeten slechts twee jaar hun hoofdverblijfplaats in België hebben.
U kunt de naturalisatieaanvraag ofwel rechtstreeks aan de Kamer van volksvertegenwoordigers richten, ofwel via de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente van uw hoofdverblijfplaats. U krijgt een verklarende folder en een aanvraagformulier.
Als uw hoofdverblijfplaats in het buitenland gelegen is, moet u de aanvraag indienen bij de ambassade of het consulaat van België. Deze diensten maken vervolgens het verzoek over aan de Kamer van volksvertegenwoordigers.
Men kan het verblijf in het buitenland gelijkstellen met een verblijf in België, maar in dat geval moet u bewijzen dat u 'werkelijke banden' met België gehad heeft gedurende de vereiste periode.
Het is aangeraden aan uw verklaring een afzonderlijke mededeling ter attentie van de Kamer toe te voegen en daarin uw werkelijke banden met België te verduidelijken.
Zodra het dossier volledig is, bezorgt de ambtenaar van burgerlijke stand de vraag aan de Kamer van volksvertegenwoordigers. De Kamer zal dan beslissen over de toekenning van de naturalisatie. Het parket, de dienst Vreemdelingenzaken en de Staatsveiligheid worden geraadpleegd en krijgen vier maanden de tijd om een advies te formuleren. De naturalisatieakte neemt de vorm aan van een wet. U bent Belg op de dag waarop de wet verschijnt in het Belgisch Staatsblad.
Meer informatie over de naturalisatieprocedure vindt u op www.diplomatie.be en op www.dekamer.be onder de rubriek 'Hoe word ik Belg?'
Wat met minderjarige kinderen?
Buitenlanders kunnen met een speciale verklaring de Belgische nationaliteit aanvragen voor hun kinderen die jonger zijn dan 12 jaar. De kinderen moeten in België geboren zijn en er sinds hun geboorte wonen. De ouders moeten ook al minstens 10 jaar in België wonen. Bovendien moet minstens één ouder op het ogenblik van de verklaring toegelaten of gemachtigd zijn tot een verblijf van onbeperkte duur in België.
De procedure is voor een groot deel dezelfde als bij de nationaliteitsverklaring, maar niet helemaal: als het parket zich tegen de aanvraag verzet, daagt het zélf de ouders voor de rechtbank. U kunt uw speciale verklaring ook niet automatisch in een naturalisatieaanvraag laten omzetten.
Als een volwassene met de buitenlandse nationaliteit de Belgische nationaliteit verwerft, worden zijn kinderen die jonger zijn dan 18 jaar in principe automatisch op hetzelfde moment Belg, of ze nu in België een wettelijke verblijfplaats hebben of niet. Voorwaarde is wel dat hij of zij de werkelijke ouder is en het ouderlijk gezag over hen uitoefent.
Sinds 3 juni 1995 moeten de ouders volgens het Belgische recht het ouderlijk gezag gezamenlijk uitoefenen. Een ouder die vanaf die datum Belg is geworden, wordt geacht het ouderlijke gezag over zijn kind uit te oefenen, ook al woont hij of zij niet bij het kind. In de meeste gevallen behouden de kinderen tegelijk ook hun oorspronkelijke nationaliteit.
Voor meer inlichtingen hierover kunt u terecht op www.diplomatie.be en bij de dienst Bevolking van uw gemeente.
