Corrigerende maatregelen

Een jeugdrechter kan verschillende dingen doen:

De jongere vrijspreken.
De minderjarige berispen.
De eerder opgelegde maatregelen opheffen.
De eerder opgelegde maatregelen handhaven.
Nieuwe gepaste maatregelen nemen.

Herstelgericht aanbod

Binnen het herstelgericht aanbod vindt u de bemiddeling en het herstelgericht groepsoverleg terug. Sinds 2 april 2007 passen de jeugdrechtbanken in heel België deze aanpak toe.

Geschreven project van de jongere

De jongere kan ook aangespoord worden om zelf een oplossing te zoeken om de schade die hij heeft veroorzaakt te herstellen. Hij kan zijn voorstel op papier zetten: hij kan schrijven dat hij de schade wil herstellen of dat hij zich onderwerpt aan opvoedingsmaatregelen. Hij legt het geschreven project voor aan de jeugdrechter die bekijkt of het voorstel haalbaar is.

Toezicht door de bevoegde sociale dienst

Wanneer bemiddeling of een geschreven project niet mogelijk is, kan de jeugdrechter beslissen om de jongere onder het toezicht van een sociale dienst te plaatsen of een gemeenschapsdienst op te leggen.

Opvoedkundige prestatie van algemeen nut

Deze prestatie van algemeen nut wordt ook wel eens gemeenschapsdienst genoemd. De jeugdrechter houdt rekening met de leeftijd en de mogelijkheden van de jongere. De prestatie duurt maximum 150 uren en moet van algemeen nut zijn en tegelijk opvoedkundig, zoals helpen in een bejaardentehuis.

Huisarrest

De jeugdrechter kan beslissen om de jongere te beperken in zijn vrijheid van komen en gaan. Hij kan bijvoorbeeld bepalen dat hij elke dag om 18 uur thuis moet zijn en dit voor een periode van zes weken. Het voordeel van huisarrest is dat de jongere niet geplaatst moet worden. Meestal neemt de rechter deze beslissing in volgende gevallen:

De jongere eerbiedigt het ouderlijk gezag niet, meer bepaald de uitgangsregels die zijn ouders bepalen.
De minderjarige pleegt zijn delinquent gedrag meestal 's nachts.
De rechter wil vermijden dat de jongere op bepaalde plaatsen rondhangt.

Plaatsing

Geschikte inrichting

De rechter kan beslissen om de jongere te plaatsen in een erkende voorziening zoals een pleeggezin.

Gemeenschapsinstelling

Hij kan ook de beslissing nemen om de jongere in een gemeenschapsinstelling te plaatsen. Hij zal deze maatregel slechts als allerlaatste oplossing opleggen. De voorkeur gaat ook uit naar de plaatsing in een open opvoedingsafdeling.

De open opvoedingsafdeling. Is alleen maar mogelijk voor jongeren van 12 jaar of ouder.
De gesloten opvoedingsafdeling. Hier heerst een zeer gestructureerd en vrijheidsbeperkend regime. De maatregel kan alleen opgelegd worden aan minderjarigen die 14 jaar of ouder zijn.

Plaatsing in het gesloten federaal centrum 'De Grubbe' in Everberg

In het gesloten federaal centrum verblijven alleen jongens die ten minste 14 jaar oud zijn en ernstige feiten hebben gepleegd. Zij verblijven er in geval van plaatsgebrek in de gemeenschapsinstellingen voor maximum twee maanden en vijf dagen.

Plaatsing in een jeugdpsychiatrische afdeling (projecten FOR-K)

Jongeren met psychiatrische problemen kunnen in een jeugdpsychiatrische afdeling geplaatst worden voor een intensieve behandeling. De zorgprogramma's moeten:

de levenskwaliteit van de jongere verbeteren
de resocialisatie bevorderen (hun integratie in het onderwijs, in hun gezin …)
voorkomen dat de jongere hervalt

Sanctie voor sommige ouders

De ouders of voogden van een jongere die moet voorkomen worden systematisch opgeroepen voor elke zitting. Wanneer ze niet verschijnen zonder geldige reden, kan de jeugdrechter hen een boete opleggen.

De jeugdrechter kan sinds 2 april 2007 een ouderstage opleggen aan de ouders. Deze stage moet ook voor de jongere van nut zijn en wordt gegeven samen met een maatregel tegen de jongere zelf.

Uithandengeving

Wanneer de jongere niet openstaat voor een pedagogische aanpak en hij ernstige feiten heeft gepleegd of al eens eerder een jeugdbeschermingsmaatregel kreeg opgelegd, kan de jeugdrechter aan deskundigen vragen om uit te zoeken of verdere maatregelen van jeugdbescherming nog zinvol zijn.

Op basis van een maatschappelijk en medisch-psychologisch onderzoek kan de jeugdrechter beslissen om de jongere door te verwijzen naar de correctionele rechtbank of een bijzondere kamer binnen de jeugdrechtbank (dit laatste kan pas sinds 1 oktober 2007). In dat geval wordt het strafrecht toegepast. Als het over zeer ernstige misdaden gaat, wordt de jongere na de uithandengeving doorverwezen naar het Hof van Assisen.